Vastenmaaltijden 2013: 'Crisis'

Vastenmaaltijden: ‘Crisis’

 

Marjolein Kuipers-Jacobs

 

Het afgelopen jaar ben ik naar Rome geweest. Een prachtige stad met de ene kerk nog mooier versierd dan de andere. Ik raakte steeds meer vermoeid en bijna overprikkeld door alle pracht en praal. Op enig moment kwamen we uit bij het Pantheon. Het is een gebouw in Rome dat als tempel werd gebouwd tussen 118 en 125 na Christus. Het is in gebruik als rooms katholieke basiliek en gewijd aan de Heilige Maria en de martelaren. Pantheon betekent 'gewijd aan alle goden'. Een andere mogelijke vertaling is: 'geheel goddelijk'. Geen pracht en praal maar een gebouw dat al eeuwen staat en waar het goud is verdwenen. Wat resteert is de essentie: geheel goddelijk. Ik was verkocht. Niet in de pracht en de praal maar in dit gebouw dat teruggebracht is tot de essentie, was het goddelijke tastbaar.

Van die ervaring naar de vastentijd is maar een kleine stap. De vastentijd is voor mij een tijd om naar binnen te kijken. Om contact te maken met mijn essentie, maar ook de essentie van het leven. De vastenmaaltijden zijn een onderdeel geworden van die vastentijd.

Dit wordt alweer het derde jaar dat ik betrokken ben bij de voorbereiding van de vastenmaaltijden. Elk jaar proberen we vanuit een ander perspectief tijdens de maaltijden te kijken naar ons eigen handelen in de vastentijd. Het eerste jaar lag het accent vooral op het delen van vastentijd-ervaringen. We stelden vragen aan elkaar: hoe beleef jij de vastentijd? Wat doe jij (niet) in de vastentijd en waarom? Welke leidraad vinden we in de bijbel om ons te helpen in die vastentijd? De antwoorden waren vaak verrassend en gaven stof tot nadenken om mee naar huis te nemen. Maar ook gaf het ruimte om elkaar beter te leren kennen en ons met elkaar te verbinden. Het pad door de vastentijd werd gezamenlijk gelopen en dat op zich was al een bijzondere ervaring. Vorig jaar lag het accent op de smaak van voedsel zelf. Wat doet bijvoorbeeld zuur met ons innerlijk? Wat zegt de bijbel over zuur, zoet, zout en bitter. Zo vaak werk ik gedachteloos mijn eten naar binnen om de trek te stillen. Hoe anders was het om daadwerkelijk met elkaar te proeven en te voelen hoe de smaak binnenkomt en mij verandert. Net zoals geestelijk voedsel geproefd wordt en leidt tot iets nieuws.

En nu komt de vastentijd opnieuw in zicht. Een kans om vanuit een nieuw perspectief de vastentijd weer in te gaan. Niet omdat de vorige jaren niet goed zouden zijn gegaan, maar omdat elke tijd vraagt om een eigen 'jas' en een nieuwe blik. Het thema van dit jaar is 'crisis'. In de vastentijd kun je tijdelijk iets opgeven. Meestal is dat voedsel, maar er zijn ook andere manieren waarop we kunnen vasten. In de vastentijd maken we een bewuste keuze: een aanpassing van leefstijl waarin anderen worden gediend. Hoe ga je om met vastentijd in een economische crisis? Hoe verhoudt zich het noodgedwongen minderen tot het vrijwillig minderen? De economische crisis dwingt ons om onze leefstijl aan te passen, maar brengt die aanpassing ons ook dichter tot God of bewegen we ons juist in de andere richting? Kunnen we onze leefstijl aanpassen op een wijze die de liefde dient? Welke (bespaar)tips kunnen we elkaar geven? We maken ons allemaal zorgen over de toekomst. Kunnen we in de vastentijd die zorgen delen en onze antwoorden zoeken, maar vooral bij elkaar steun vinden en dat uitdragen?

De vastenmaaltijden beginnen om 18.30 uur. Iedere deelnemer neemt wat brood mee als aandeel aan de maaltijd. Om 19.30 uur is er in de kerk een korte gesproken eucharistieviering, een zogenoemde ‘stille mis’ waarbij een ieder ook van harte welkom is. Hoewel de stille mis en de vastenmaaltijd  afzonderlijk bij te wonen zijn, kan ik uit eigen ervaring zeggen dat juist de combinatie een meerwaarde heeft. Het is als een warming-up voor de wedstrijd. Om direct vanuit de draaimolen van alledag deel te nemen aan de stille mis kan een opgave zijn. De vastenmaaltijd creëert dan de rust en de gelegenheid om met open hart de stille mis bij te wonen. En misschien dat ik dan weer, net zoals in het Pantheon, het goddelijke tastbaar kan ervaren.

Februari 2013

Oud-Katholieke parochie HH Maria en Ursula, Bagijnhof 21, 2611 AN Delft

 Techniek: Sync. Creatieve Producties